پیام آذری - کیهان /متن پیش رو در کیهان منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست
میگویند سالی که نکوست از بهارش پیداست. این حکایت پایبندی آمریکا و سگ زنجیریاش اسرائیل، به تعهدات در تفاهمنامه است.
بازار ![]()
دورنمای تیره و تار اجرای تفاهمنامه
در حالی که دست آمریکا هنوز در تنگه هرمز زیر ساطور ایران است و ترامپ درماندگیاش در اینباره را اذعان کرده، رژیم صهیونیستی دیروز با نقض بند اول تفاهمنامه، حملات سنگینی را به مناطق مختلف در جنوب لبنان انجام داد. بنابر اعلام، وزارت بهداشت لبنان گزارش داد که در حملات پنجشنبهشب صهیونیستها تا بعدازظهر جمعه، دستکم ۴۷ نفر شهید و ۹۷ نفر مجروح شدند. بنیامین نتانیاهو دیروز گفت: به دستور من، ارتش ۱۵۰ هدف در لبنان را بهشدت مورد حمله قرار داد و دهها نفر را کشت. ما تا زمانی که الزامات امنیتی اسرائیل ایجاب کند، از جنوب لبنان خارج نخواهیم شد.
از سوی دیگر، اسرائیل کاتس، وزیر جنگ اسرائیل گفته است: حتی اگر ترامپ چیز دیگری بگوید، هیچکس نمیتواند به ما بگوید چهکار کنیم و ما قبلاً این را ثابت کردهایم. تمام خط اول روستاهای لبنان نابود شده است. ما تمام خانهها را تخریب میکنیم. ساکنان هرگز دیگر آنها را سرپا جلوی چشمان خود نخواهند دید. در لبنان، آن ۲۰۰,۰۰۰ ساکنی که در «منطقه امنیتی» زندگی میکردند، برنمیگردند؛ هیچکدام از آنها برنمیگردند.
دیروز همچنین ترامپ در پاسخ به این سؤال مجری کانال ۱۴ تلویزیون رژیم صهیونیستی که «اگر اسرائیل تصمیم بگیرد به تنهائی به ایران حمله کند آیا آمریکا از اسرائیل دفاع خواهد کرد؟»، گفت: قطعاً.
بدترین کار، برداشتن فشار از روی ترامپ
درباره عهدنشناسی دونالد ترامپ، ریچارد مدهرست روزنامهنگار انگلیسی هشدار داده و اظهار کرد: استراتژی حکم میکند وقتی در برابر یک رقیب برتری داری، بدترین کاری که میتوانی انجامدهی این است که فشار را از روی او برداری. بنابراین، تمام این ماجرا یا برای صدمینبار یک فریب دیگر است، یا یک اشتباه مرگبار. آمریکا کوتاه نخواهد آمد. حرفم را بهخاطر بسپارید.
بازگشایی تنگه بدون اطمینان از اجرای توافق!
با وجود نقض عهد پیاپی در چند روز گذشته، سؤالی که متولیان مذاکره و تفاهمنامه باید پاسخ بدهند این است که چرا تنگه هرمز، بدون اطمینان از توقف حملات اشغالگران صهیونیست و خاتمه جنگ در این جبهه، از چند روز قبل گشوده شد؟! پاسخ رئیسجمهور محترم و مذاکرهکنندگان ما که متعهد به رعایت شروط ایران در اجرای تفاهمنامه شدهاند، چیست؟ آیا قرار است همانند دوره آتشبس، اسرائیل با چراغ سبز آمریکا، علیالدوام تعهد جدید ترامپ را هم زیر پا بگذارد، ما اعتراض بکنیم، حملات موقتاً متوقف شود و چند روز بعد، صهیونیستها مجدداً جنایت و اشغالگری را از سر بگیرند؟!
آخرینبار مجازات اسرائیل بهخاطر حمله به بیروت متوقف شد، با این توجیه که آمریکا تعهد داده ترمز اسرائیل را بکشد و تخلیه مناطق اشغال شده لبنان را هم به تفاهمنامه بیفزاید. الان این وعده و تعهد در چه مرحلهای است؟ دولت محترم رسماً چه اعتراض علنی انجام داده است؟
از همین حالا باید توازن را بر روند اجرای تفاهمنامه حاکم کرد وگرنه، صرفاً اجازه نفس تازه کردن و از زیر بار فشار خارج شدن را به دشمن دادهایم.
لغو سفر به ژنو و تعویق مذاکرات
کارشکنی رژیم صهیونیستی موجب تعلیق مذاکراتی شد که قرار بود دیروز در سوئیس برگزار شود. در اینباره رویترز، با بیان اینکه تعویق مذاکرات ایران و آمریکا، چشمانداز آتشبس پایدار را مبهم کرد، نوشت: تعویق مذاکرات در سوئیس تردیدها را درباره پایداری آتشبس افزایش داده است، زیرا از سوی دیگر تهران هنوز حضور هیئت خود را در این دور از گفتوگوها تایید نکرده و بر لزوم مشاهده نشانههای عملی اجرای توافق از سوی واشنگتن تأکید دارد. همزمان تداوم حملات اسرائیل در لبنان و فاصله گرفتن تلآویو از تفاهم جدید، پیچیدگیهای دستیابی به یک صلح پایدار را بیش از پیش نمایان کرده است.
وبسایت سیانان هم مینویسد: تعویق مذاکرات نشان میدهد مرحله بعدی گفتوگوهای صلح ایران نیز به همان اندازه مرحله اول پر فراز و نشیب خواهد بود. سفر لغوشده جیدی ونس به سوئیس و ادامه درگیریها در لبنان نشان میدهد مسیر رسیدن به توافق نهائی همچنان مبهم و پرتنش است. در تهران پیامهای محتاطانه و گاه تهدیدآمیز مقامها بیانگر تردید عمیق نسبت به نیت واشنگتن است. اختلاف در نگاه دو طرف به ماهیت توافق نیز آشکار است؛ ایران بر اجرای دقیق مفاد مکتوب تأکید دارد، در حالی که مقامهای آمریکایی از وجود توافقهای غیررسمی و محرمانه فراتر از متن تفاهمنامه سخن میگویند. در چنین شرایطی، مذاکرات فنی درباره برنامه هستهای ایران که قرار است طی یک بازه ۶۰روزه به نتیجه برسد، احتمالاً بسیار دشوارتر از مرحله نخست خواهد بود.
اعترافات ترامپ مستأصل
دونالد ترامپ پس از 110 روز سرکشی، اعترافات مهمی را مطرح کرد، هر چند که تقلا کرد از تک و تاب نیفتد:
-«آدمهای احمق این توافق را نمیخواهند. جایگزین این توافق رکود جهانی خواهد بود. آدمهای احمق میخواهند رکود جهانی باشد. اگر این توافق نباشد تنگه باز نخواهد شد.
- بمباران ایران فایدهای نداشت؛ تنگه هرمز را باز نمیکرد. تنها راهی که میتوانستم سختگیرتر باشم این بود که دو یا سه هفته دیگر به آنجا بروم و همچنان آنها را بمباران کنم. اما این چه چیزی عاید ما میکند؟ تنگه هرمز باز نخواهد شد.
- من یک آرزوی اصلی دارم. هرگز نمیخواهم به هربرت هوورِ مرحوم و فقید تبدیل شوم [کسی که با رکود بزرگ اقتصادی در آمریکا گره خورده است].
- هیچ پرداخت ۳۰۰ میلیارد دلاری از سوی آمریکا به ایران وجود ندارد. این اخبار جعلی است! همه چیزی که آمریکا دارد، موفقیت، کاهش قیمت نفت و پیروزی است. به بازار بورس نگاه کنید. تبلیغات دموکراتیک در حال اجرا است!!!
- اگر با ایران توافق نمیکردیم، کشتیها حرکت نمیکردند و ۵۰۰ تا ۷۰۰ میلیون دلار در روز ضرر میکردیم.
- اگر توافق نمیکردیم، ذخایر نفتی ما چهار هفته دیگر تمام میشد و زمانی برای افزایش دوباره حجم ذخایر نداشتیم. میدانید، ذخایر در سراسر جهان وجود دارد، و ذخایر ما واقعاً تمام میشد و زمانی خواهد رسید که شما قادر به تهیه آن نخواهید بود. هرجومرج واقعی را آن زمان میبینید.
- آنها به سرمایهگذاری نیاز دارند، چون ما حدود یک و نیم تریلیون، شاید دو تریلیون دلار خسارت وارد کردیم. پس کسی باید به آنها کمک کند. خب، هیچ تضمینی برای کمک به آنها وجود ندارد، و ممکن است همسایگانشان کمی به آنها کمک کنند، نمیدانم، اما این مقدار زیادی پول است. تقریباً هیچکس چنین پولی ندارد، این همان نوع خسارتی است که وارد شده است».
درباره نگرانیهای ترامپ، روزنامه والاستریتژورنال دیروز نوشت: ترامپ گفته که رکود جهانی ناشی از جنگ، ممکن است که ما را به رکود بزرگ دهه ۱۹۳۰ پیوند بزند.
ذوقزدگی از اجرای تفاهمنامه و کاهش قیمت نفت
در همین حال، جیدی ونس با ابراز ذوقزدگی نسبت به اجرای زودهنگام تفاهمنامه گفت: ایرانیها برای دومین شب متوالی به کشتیها در تنگه هرمز شلیک نکردهاند. این طرح در ایران در حال حاضر برای مردم آمریکا ثمرات واقعی دارد. دیشب، ۱۲.۵ میلیون بشکه نفت از طریق تنگه هرمز عبور کرد. این بالاترین میزان از آغاز درگیری است.
قیمت نفت تقریباً به سطح قبل از درگیری رسیده است. قیمت بنزین امروز برای اولینبار از زمان درگیری به زیر ۴ دلار در هر گالن رسید. و مهمتر از همه، با توجه به پایین بودن قیمت نفت، این کاهش قیمت ادامه خواهد داشت.
ونس در ادامه گفت: تحریمهای ایران اساساً بیاثر بود. چیزی که مانع فروش نفت آنها میشد تحریمها نبود. آنها بدون هیچ تخفیفی مقدار زیادی نفت میفروختند، چون تحریمها اساساً بیاثر بودند. در آن زمان، تحریمها باعث شدند سیستم مالی ایران به نوعی به سیستم بانکداری سایه منتقل شود. با برداشتن تحریمها، ما در واقع قادر خواهیم بود کمی ببینیم سیستم مالی آنها پول را کجا میفرستد و کجا دریافت میکند. این یک مزیت واقعی است.
نسخه پایان ابرقدرتی در تنگه هرمز پیچیده شد
فارغ از سرنوشت تفاهمنامه، تحلیلگران و سیاستمداران در چهارگوشه دنیا معتقدند که جنگ آغاز شده از سوی آمریکا و اسرائیل، حماقتی بزرگ با پیامدهای وخیم و پیروزی خیرهکننده ایران بود.
تاکر کارلسون مجری آمریکایی و حامی سابق ترامپ در این زمینه گفت: ایالاتمتحده رسماً پذیرفته که ایران یک بازیگر تأثیرگذار است. و این همهچیز را تغییر میدهد. همانطور که بحران کانال سوئز در سال ۱۹۵۶ به قدرت بریتانیا پایان داد، ماجرای تنگه هرمز نیز نشاندهنده پایان امپراتوری آمریکاست؛ چراکه واشنگتن با وجود داشتن بزرگترین ارتش جهان، دیگر توانایی نظامی برای تحمیل اراده خود بر ایران را ندارد. شاید هرگز تصور نمیکردید که پایان امپراتوری آمریکا در یک درگیری کمی بیش از ۱۰۰ روز با یک دولت یاغی کوچک در خلیجفارس که سیوچهارمین اقتصاد بزرگ جهان را دارد، کشوری به نام ایران، رخ دهد. اسرائیل تنها رئیسجمهور آمریکا را که بهطور کامل بر او کنترل داشت، از دست داد. ترامپ از فردی که مطیع کامل اسرائیل بود، به کسی تبدیل شد که بنیامین نتانیاهو را در مقایسهای منفی با القاعده قرار میدهد. واقعاً چه مسیر پر فراز و نشیبی بود!
در همین حال، ویل شرایور، تحلیلگر آمریکایی نوشت: فارغ از اینکه در ادامه چه اتفاقی میافتد، ایران به یک پیروزی استراتژیک قاطعی دست یافته است. تاریخ این درگیری را بهعنوان نقطه عطفی برای افول سریع امپراتوری آمریکا به یاد خواهد آورد. شاید الان این موضوع برای خیلیها روشن نباشد، اما با گذشت زمان همهچیز روشن خواهد شد.