پیام آذری - اعتماد /متن پیش رو در اعتماد منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست
اهمیت فرهنگی جام جهانی، چهار سال پیش به مدرنترین شکل ممکن به تصویر کشیده شد؛ زمانی که پست لیونل مسی پس از پیروزی آرژانتین در فینال مقابل فرانسه، بیش از هر پست دیگری در پلتفرم اینستاگرام لایک به خود اختصاص داد. در مجموع ۷۴.۷ میلیون کاربر دکمه قلب را فشار دادهاند که ۱۵ میلیون بیشتر از هر پست دیگری در تاریخ اینستاگرام است. پستی از مسی که دو روز بعد در حال در آغوش کشیدن جام قهرمانی جام جهانی آپلود شد نیز ۵۳ میلیون لایک باورنکردنی را به خود جلب کرد. از نظر بسیاری، آن لحظه همان زمان تاجگذاری مسی به عنوان بزرگترین فوتبالیست تاریخ بود؛ آزمونی شخصی که در قطر کامل شد و شکوه و افتخاری را به همراه داشت که او و هوادارانش سالها در آرزوی تماشای آن بودند. جامهای جهانی از دیرباز چنین قدرتی برای شکل دادن به زندگیها و میراثها داشتهاند - از پله تا دیگو مارادونا، جف هرست تا گرد مولر - اما هفته گذشته نیز بار دیگر نشان داد که این تورنمنت هنوز هم میتواند از غیرمنتظرهترین شخصیتها، ستارههای یکشبه بسازد.
بازار ![]()
کافی است از «وزینیا»، ستایششدهترین قهرمان کیپورد (دماغهسبز) بپرسید. این دروازهبان ۴۰ ساله، در جریان تساوی ۰-۰ که یکی از بزرگترین شگفتیهای تاریخ جام جهانی بود، به کابوس اسپانیا، قهرمان اروپا تبدیل شد. مخاطبان بینالمللی روز دوشنبه به شدت شیفته وزینیا شدند و تقریبا در یک چشم به هم زدن، او را به ستاره شبکههای اجتماعی تبدیل کردند. در ۲۴ ساعت پس از تساوی کیپورد با اسپانیا، تعداد دنبالکنندگان وزینیا در اینستاگرام از حدود ۵۰,۰۰۰ نفر به ۷ میلیون نفر جهش کرد. تا صبح روز جمعه، در حالی که کیپورد خود را برای چالش بعدی در برابر اروگوئه در آخر این هفته آماده میکرد، این رقم به ۱۴ میلیون نفر افزایش یافته بود. پیشزمینه و شرایط، این ارقام را حتی غیرقابلباورتر میکند. وزینیا ناگهان اکنون میتواند ادعا کند که دنبالکنندگان اینستاگرامش از بوکایو ساکای انگلیسی (۸.۱ میلیون)، مارتین اودگارد کاپیتان نروژ (۷.۲ میلیون) و کریستین پولیشیچ درخشانترین ستاره تیم ملی امریکا (۷.۵ میلیون) بیشتر است.
اوون لاورتی از آژانس خلاق ورزشی «Ear to the Ground » میگوید: «یک جام جهانی قطعا میتواند مشخصات و پرستیژ یک فرد را متحول کند. این رویداد میتواند لحظه تاجگذاری برای یک اسطوره و همچنین زمانی برای اعلام ظهور پدیده بزرگ بعدی باشد. ما سالهاست که به این داستانها عادت کردهایم، اما وزینیا نشان میدهد که برخی از بزرگترین نمادهایی که از این تورنمنتها بیرون میآیند، همیشه بااستعدادترینها نیستند.» «شما میتوانید به خاطر یک لحظه خاص یا داستانی که نماینده آن هستید به یک نماد تبدیل شوید. این داستانِ پیروزی تیم ضعیف و ضعیفتر (Underdog) است، اما در عین حال بازتابدهنده جایگاه کنونی فرهنگ فوتبال نیز است.» «مردم فوتبال را به روشهای بسیار متفاوتی مصرف و دنبال میکنند، بنابراین موضوع فقط برنده شدن نیست. این میتواند درباره این باشد که یک لحظه چقدر هیجانانگیز یا ماندگار است؛ چیزی که آن شخص را در ذهن مردم تثبیت میکند. این یکی از چیزهای بزرگی است که تغییر کرده است.
در گذشته موضوع درباره کار بزرگ بود، اما اکنون میتواند درباره یک چیز جالب یا غیرعادی باشد.» دروازهبان کیپورد ممکن است به زودی در همان جایگاهی قرار گیرد که یک آفریقایی دیگر یعنی «روژه میلا» قرار دارد؛ کسی که نامش شاید بیش از هر یک از بازیکنان تیم آلمان غربی که در نهایت جام را در رم بالای سر بردند، با جام جهانی ۱۹۹۰ گره خورده است. میلا پادشاه گلزنی کامرون بود که در اولین حضورش در جام جهانی در ۳۸ سالگی، هنگام شادی گل کنار پرچمهای کرنر میرقصید. لاورتی میافزاید: «روژه میلا لزوما به این خاطر مطرح نبود که بهترین بازیکن آن تورنمنت بود. موضوع درباره شخصیت، داستان او و آن شادی گل بود. این همان چیزی بود که مردم را به خود جذب کرد و جام جهانی هنوز هم یکی از معدود پلتفرمهای واقعا جهانی است. تلویزیون و رسانهها پراکندهتر میشوند، اما جام جهانی همچنان ویترین نهایی است. هیچ چیز شبیه آن نیست.» عملکردها کمک میکنند، اما داستان زندگی فرد نیز بیتاثیر نیست و داستان وزینیا چیزی جز یک ماجرای غیرعادی نیست. او حتی تا ۲۵ سالگی یک فوتبالیست حرفهای نبود و حرفهای را آغاز کرد که شامل دورههایی در کیپورد، مولداوی، پرتغال، قبرس و اسلوواکی بوده است. روز دوشنبه همچنین این واقعیت فاش شد که مادر وزینیا توانایی مالی پرداخت هزینه ویزای لازم برای سفر به امریکا را نداشته است (وضعیتی که مقامات میگویند در تلاش برای حل آن هستند) . اشکهای پس از مسابقه او نیز نثار پدربزرگ و مادربزرگ مرحومش شد که او را در کودکی بزرگ کرده بودند. وزینیا مظهر جذابیت تیمهای ضعیف و همچنین ماهیت گاه عجیب شهرت ورزشی مدرن است. هیچ چیز برای بالا بردن پرستیژ و شهرت یک فرد، شبیه به جام جهانی نیست. تیم پین، مدافع نیوزیلندی، فرد دیگری است که در ماه گذشته قدرت آن را لمس کرد، چراکه پس از اینکه «ناشناختهترین بازیکن فیفا» نامیده شد، دنبالکنندگانش در شبکههای اجتماعی از ۵,۰۰۰ نفر به نزدیک به ۶ میلیون نفر افزایش یافت.